ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਭਦੌੜ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਹਨ। ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਬੈਰੂਨੀ ਸਾਹਿਬ ਉਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੈਰੂਨੀ ਭਾਵ ਬਾਹਰੀ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਾਹਿਬ ਹੈ।
ਸਥਾਨਕ ਪਰੰਪਰਾ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਭਦੌੜ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਦੀ ਯਾਦ ਸੰਭਾਲੀ ਬੈਠੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਸੰਬਰ 1704 ਵਿੱਚ ਦੀਨੇ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਆਏ, ਜਦੋਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਉਜਾੜ ਜੰਗਲ ਸੀ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਭਦੌੜ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਛੇਵੇਂ ਅਤੇ ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ।
ਭਦੌੜ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਉਸ ਨਗਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਾਏ ਗਏ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਠਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਿੱਖ ਯੋਧੇ ਅਤੇ ਸਰਦਾਰ ਬਾਬਾ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵਸਾਇਆ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਕਿਲ੍ਹਾ ਬਣਵਾਇਆ।