ਸੰਬੰਧਿਤ - ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਏ ਸਾਹਿਬ ਜੀ, ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ
ਘੜੂੰਆਂ ਮੋਰਿੰਡਾ ਤੋਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਮੋਰਿੰਡਾ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਏ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਘੜੂੰਆਂ ਆਏ। ਸੰਗਤ ਨੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਰੁਕਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਸੰਗਤ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਪਰਵਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਏ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਦੇਗ ਸਾਹਿਬ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਠਹਿਰੇ।
ਸੰਗਤ ਨੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਦਾ ਮੌਸਮ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸੰਗਤ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਸ਼ਰਦਾਈ ਪਿਲਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨਿਯਮਿਤ ਦੀਵਾਨ ਸਜਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖੀ ਬਾਰੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਧਰਮਸਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਏ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਦੇਗ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਤਹਿਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਭੋਰਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਕਰਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ 1675 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਜੇਠ ਦੇ ਮਹੀਨੇ (ਮਈ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤੋਂ ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ) ਵਿੱਚ 10 ਦਿਨ ਘੜੂੰਆਂ ਠਹਿਰੇ। ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉਸ ਥਾਂ ਗਏ ਜੋ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਏ ਦੇ ਆਗਮਨ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਪਛਾਣਨ ਕਾਰਨ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਨੇ ਬੇਰੁਖ਼ੀ ਵਿਖਾਈ। ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 300 ਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਪਿੰਡ ਦੇ ਛੱਪੜ ਕੋਲ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤ ਝੁੰਡ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।