ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਅਤੇ ਸਦੀਵੀ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰ
ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1666 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਗੁਰੂ ਬਣੇ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ 1699 ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਲਸਾ (ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਰਖ) ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਇੱਕ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਪੰਥ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਘ (ਸ਼ੇਰ) ਅਤੇ ਕੌਰ (ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ) ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ।
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕਈ ਲੜਾਈਆਂ ਲੜੀਆਂ। ਮੁਗ਼ਲ ਜ਼ੁਲਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਮਗਰੋਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜ਼ਫ਼ਰਨਾਮਾ ਲਿਖਿਆ। 3 ਅਕਤੂਬਰ 1708 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਥਾਪਿਆ: "ਸਭ ਮੇਰੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ, ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ, ਅੱਗੇ ਸੀਸ ਝੁਕਾਉਣ। ਹੁਣ ਸ਼ਬਦ ਹੀ ਗੁਰੂ ਹੈ।"